۱۳۹۰ مرداد ۲۱, جمعه

دیرینگی الیگودرز








اَلیگودَرز مرکز شهرستان الیگودرز در شرق استان لرستان است.شهر الیگودرز در ناحیهٔ کوهستانی و با آب و هوایی سرد در شرق لرستان واقع شده است.دیرینگی شهر الیگودرز به بیش از ۷۰۰ سال پیش می‌رسد.گویش اغلب مردمان این شهر لری بختیاری است .هرچند گویش هایی دیگر ازجمله جاپلقی (مهاجران دهستان خمه پاچه لک و برخی از روستا های ازنا)و آذری مانند ساکنان روستای چمن سلطان هم در این منطقه گویش ورانی دارد.الیگودرز در گذشته از پنج محلهٔ آدووند،ورزندان ، مجیان ، ده تیرانی و ده مرضا تشکیل شده بود هرچند که توسعه اخیرشهر این مرز بندی را نامحسوس کرده است.[۱]















در وجه تسمیه الیگودرز روایت‌های گوناگونی وجود دارد. از آن جمله، روایت ساکنان بومی شهر است. بر مبنای این روایت، واژه الیگودرز، ترکیبی از واژه (آل) به معنی خاندان و گودرز است. بر این اساس مردم الیگودرز خود را به گودرز پهلوان یکی از شخصیت‌های معروف شاهنامه نسبت می‌دهند که با گذشت زمان، ترکیب آل گودرز کم کم به الیگودرز تبدیل شد.وجود طایفه بزرگ گودرزی در این شهر، این باور را تشدیدکرده‌است.نشانه‌های تاریخی نیز نشان می‌دهد که در محدوده شهر الیگودرز در حدود هفده قرن پیش از میلاد، تمدن‌هایی وجود داشته‌است. البته در تپه‌های شمال غربی آثاری کشف شده‌است که به دوران پیش از اشکانیان و هخامنشیان تعلق دارد. برخی دیگر نیز وجه تسمیه آن را از واژه آلیورز یا آل ورز دانسته اند. در گذشته این منطقه بخش عمده ای از گندم غرب ایران را تولید می کرد و به خاطر پر بار بودن محصول گندم ها به رنگ قرمز در می آمدند به همین خاطر عده ای معتقدند این نام ترکیبی از کلمهٔ آل به معنای قرمز و ورز به معنای کشت است. همچنین این نام را آمیزه‌ای از دو واژه اَل به معنای عقاب و گودرز دانسته‌اند











دیرینگی



بر اساس مدارک به دست آمده از حفاری های قلعه مندیش و تپه های اطراف شهر قدمت شهر فعلی الیگودرز به بیش از هفتصد سال پیش می رسد مردم الیگودرز، مذهب شیعه قدیم (علوی) داشته‌اند و خانقاه آن، مرکز تعلیمات دینی قزلباشان و درویشان بوده است. شاه اسماعیل صفوی در یکی از سفرهای خود از این خانقاه دیدن کرده است.البته در حدود هفده قرن پیش از میلاد شهری با همین نام در همین منطقه وجود داشته که به دلایل نامعلوم از بین رفته است .شهر الیگودرز قبلا زیر نظر گلپایگان و سپس بروجرد بوده است ولی در سال 1327 با تاسیس فرمانداری الیگودرز شهر الیگودرز به عنوان مرکز شهرستان الیگودرز انتخاب شد.[نیازمند منبع]







[ویرایش] گردشگری



الیگودرز دارای مکان‌های تفریحی بسیاری از جمله آبشار چکان دهقادی و چشمه آسار و سراب شامکان در منطقه شول آباد،آبشار لوچ، رود حوضیان، رودخانه ماهیچال، طبیعت اشتران‌کوه و قالی کوه، آبشار آب سفید، آبشار مبارک آباد، رودخانه مور زرین در بخش زلقی، آبشار تیندر، غار تمندر، جنگل‌های بلوط و گردو و سرچشمه دورک، گایکان، دره دورک، دشت لاله‌های واژگون در روستای دالانی، دره دایی، دره حیدر ، دره دایی ،کیگوران و یک راه دسترسی به دریاچه گهر می باشد. و همچنین روستای چقاگرگ که از قدیمی ترین روستا های بربرود است و تپه خلیل خان در آن قرار دارد در شمال این شهر بقایای قلعه مندیش و درجنوب غربی و شرقی این شهر تپه ها تاریخی وجود دارد، همچنین در ضلع جنوبی شهر پارک جنگلی بنفشه روی تپه یال احداث شده است.[نیازمند منبع]







[ویرایش] موقعیت طبیعی



الیگودرز در ناحیه کوهستانی زاگرس مرکزی قرار گرفته است و نزدیک به ۲،1۰۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و در امتداد شرق به غرب کشیده شده است.در ضلع شمالی و جنوبی شهر اراضی ناهموار با ارتفاعات و قلل متعدد پراکنده اند به همین دلیل نیز از آب و هوای نسبتاً سرد کوهپایه ای برخوردار است.







[ویرایش] مهم ترین ارتفاعات



کوه سیاه،کوه سفید،کوه ریواس،کوه میال،مندیش ، سیاتیر، امیر کوه ،ارتفاعات باجگیران و به علاوه در اطراف شهر کوه های دیگری نیز پراکنده اند که مهمترین آنها عبارتند از : چهل گز در شمال شرقی،علی بلاغی در شمال و کمربسته در شمال شرقی و همچنین از کوههای دورتر ازشهر می توان به قالی کوه ،اشترانکوه و تمندر اشاره کرد.







[ویرایش] صنایع دستی و سوغات



صنایع دستی الیگودرز شامل هنرهای سرامیکی، قالی بافی ، منبت کاری، سیم بافی ، معرق‌کاری، گلیم بافی و جاجیم بافی می‌شود. این شهر دارای منابع غنی معادن سنگ مرمر کبالت منیزیم گرانیت چینی کریستال سرامیک و روی است.عسل و کشکِ محلی از محصولات عمده این شهرستان است که از این فرآورده ها به عنوان سوغات الیگودرز نیز یاد می شود.



هیچ نظری موجود نیست: